Waar Andrea del Sarto te zien is

Andrea del Sarto (1486^[2]–1530^[2]) bracht zijn werkzame leven door in Florence; daarom bevinden veel van zijn schilderijen zich daar nog steeds. De Galleria degli Uffizi bezit verschillende belangrijke werken, waaronder *Madonna met de harpen* (1517^[2]) en zijn *Zelfportret* (ca. 1528). Ook het Palazzo Pitti bezit werk van hem, waaronder *Maria-Tenhemelopneming* (1526). Buiten Florence bezit het Louvre in Parijs zijn schilderij *Liefdadigheid* (1518). De National Gallery in Londen heeft *Madonna met Kind en Johannes de Doper* (ca. 1520). Het Metropolitan Museum of Art in New York bezit zijn *Portret van een jonge man* (ca. 1517–18). Deze collecties bieden kunstliefhebbers in Europa en de Verenigde Staten de gelegenheid uiteenlopende werken van del Sarto te bekijken. In Florence zijn fresco’s van hem te zien in het Chiostro dello Scalzo.

Andrea del Sarto (1486^[2]-1530^[2]) was een vooraanstaande Florentijnse schilder uit het begin van de zestiende eeuw. Hij combineerde Leonardo’s sfumatotechniek met een rijker kleurenspectrum. Giorgio Vasari zei dat del Sarto’s technische perfectie werd ondermijnd door een gebrek aan geest, maar toch had hij grote invloed. Zijn gewoonte om vóór het schilderen voorbereidende tekeningen te maken werd later gebruikelijk. Omstreeks 1510^[2] kreeg del Sarto opdracht voor een reeks fresco’s in een kloostergang over het leven van Johannes de Doper. De fresco’s waren ontworpen om op monochrome beelden in nissen te lijken. De figuren vervullen een architectonische functie: ze structureren de ruimte en dienen als vervangende zuilen. Alle fresco’s werden tussen 1963 en 1968 van de muren gehaald. Door het aantal omstanders te verminderen schiep del Sarto een nieuw type piëta in de Florentijnse schilderkunst, waarin alleen Maria en de dode Christus, vergezeld door twee engelen, centraal staan.

Andrea del Sarto (1486^[2]–1530^[2]) was een Florentijnse schilder van de hoogrenaissance en het vroege maniërisme. Hij wordt gewaardeerd om zijn technische vaardigheid in disegno (tekenen en ontwerpen), zijn kleurgebruik en zijn sierlijke composities. Zijn fresco’s zijn bijzonder belangrijk. De frescocyclus in het Chiostro dello Scalzo in Florence (ca. 1511^[2]–1526^[2]) toont het leven van Johannes de Doper. De monochroom uitgevoerde schilderingen laten zijn beheersing van de vorm en begrip van de klassieke beeldhouwkunst zien. Een andere belangrijke frescocyclus bevindt zich in de Basilica della Santissima Annunziata in Florence. Zijn altaarstukken, zoals Madonna met de harpen (Uffizi, Florence), tonen zijn vaardigheid in het combineren van naturalistische figuren met een gevoel van geïdealiseerde schoonheid. Zijn portretten zijn minder talrijk, maar worden gewaardeerd om hun psychologische inzicht en technische verfijning. De invloed van del Sarto is zichtbaar bij zijn leerlingen, onder wie Jacopo Pontormo, Rosso Fiorentino en Giorgio Vasari. Deze kunstenaars verspreidden zijn stijl in Italië en daarbuiten. Zijn kunst biedt waardevol inzicht in de artistieke ontwikkelingen van het begin van de 16e eeuw.

Andrea del Sarto werkte voornamelijk met olieverf. Dit medium werd populair omdat het meer vrijheid bood dan tempera en een meer volumineuze, vloeiende stijl mogelijk maakte. Bij olieverf worden pigmenten tot een pasta gemalen en met olie, meestal lijnzaad- of walnootolie, vermengd. Olie droogt langzaam, waardoor kunstenaars soepel kunnen werken en kleuren in lagen kunnen aanbrengen. Ook zijn correcties mogelijk, wat met tempera moeilijk is. Olieverf maakt het gebruik van grotere, sterker geladen penselen mogelijk en geeft door glaceren een bepaalde kleur en oppervlaktewerking. Het medium biedt ook een groter bereik en meer diepte in de kleur, vooral in donkere tonen, en betere controle over toonwaarden. Vroege olieverfschilderijen werden gemaakt op panelen die met tempera waren voorbereid. Toen olieverf gebruikelijker werd, gingen kunstenaars doek gebruiken, dat lichter en makkelijker op te bergen was dan houten panelen. Doek is stabieler dan hout, dat door veranderingen in temperatuur en vochtigheid van de gesso- en verflagen kan loskomen. Het weefsel van het doek biedt bovendien een structuur waaraan olieverf goed hecht. In *Heilige Familie met de jonge Johannes* uit omstreeks 1530^[2] zijn zwierige penseelstreken zichtbaar; in elkaar gewerkte kleurlagen creëren een licht en vloeibaar effect.

Andrea del Sarto (1486^[2]–1530^[2]) was een invloedrijke Florentijnse schilder van de hoogrenaissance. Hij had veel leerlingen en navolgers die elementen van zijn stijl overnamen. Zijn bekendste leerlingen waren Jacopo Pontormo en Rosso Fiorentino, beiden maniëristische schilders. Giorgio Vasari, schilder en biograaf, werd in Andrea’s atelier opgeleid. Andere leerlingen waren Francesco Salviati en Jacone. Latere schilders die door Andrea werden beïnvloed waren onder anderen Agnolo Bronzino, die bij Pontormo studeerde maar Andrea’s kolorisme overnam. Bronzino’s koele, scherp omlijnde portretten zijn schatplichtig aan Andrea’s nadruk op nauwkeurig tekenen. Andrea’s sierlijke composities en sfumato-effecten beïnvloedden veel kunstenaars in Florence en daarbuiten. Zijn altaarstukken, zoals Madonna met de harpen (Uffizi, Florence), werden voorbeelden van de hoogrenaissancistische schilderkunst. Hoewel hij geen formele school stichtte, bracht zijn atelier enkele van de belangrijkste Florentijnse kunstenaars van de 16e eeuw voort. Zijn nadruk op naturalisme en kleur had grote invloed op de ontwikkeling van de Florentijnse schilderkunst.

Andrea del Sarto was een productieve Florentijnse schilder van de hoogrenaissance en maakte daardoor verschillende werken die als zijn beroemdste kunnen gelden. Daaronder bevinden zich fresco’s en paneelschilderijen; zijn oeuvre omvat zowel religieuze als wereldlijke onderwerpen. Voorbeelden zijn voorstellingen van de Heilige Familie in Egypte en verschillende schilderijen van Mozes, zoals Mozes slaat water uit de rots. Andere religieuze werken zijn Het mystieke huwelijk van de heilige Catharina. Ook schilderde hij mythologische onderwerpen, zoals Mercurius, Herse en Aglauros. Gezien de breedte van zijn onderwerpen en het aantal bewaard gebleven werken is het moeilijk één schilderij definitief als zijn beroemdste aan te wijzen.

Andrea del Sarto, geboren in 1486^[2] in Florence, was een vooraanstaande Florentijnse schilder uit het begin van de zestiende eeuw. Zijn loopbaan bevindt zich op het kruispunt van de hoogrenaissance en het maniërisme. In de hoogrenaissance rond de overgang naar de zestiende eeuw bereikten schilder- en beeldhouwkunst een hoogtepunt in technische beheersing, expressie en proportie. Schilders beheersten vorm, kleur, toon, perspectief, proportie, compositie en anatomie met uitzonderlijke vaardigheid. In de jaren 1520^[2] lieten sommige kunstenaars de harmonische renaissance-idealen echter achter zich voor een emotionelere benadering. Deze stijl, later maniërisme genoemd, richtte zich op overdreven figuren, kleuren en composities. Del Sarto’s latere werken tonen invloed van kunstenaars als Raphael en Michelangelo, vertegenwoordigers van de hoogrenaissance. Tegelijk weerspiegelen de proporties en gezichtsuitdrukkingen in sommige schilderijen de invloed van Pontormo, die met het maniërisme wordt geassocieerd. Del Sarto combineerde Leonardo da Vinci’s sfumatotechniek met een rijker kleurenpalet.

Andrea del Sarto (1486^[2]–1530^[2]) was een Florentijnse schilder van de hoogrenaissance en het vroege maniërisme. Hij wordt gewaardeerd om zijn verfijnde techniek, naturalistische figuren en sierlijke composities. Sarto studeerde bij Piero di Cosimo en werd beïnvloed door Leonardo da Vinci, Raphael en Fra Bartolomeo. Giorgio Vasari prees in zijn *Levens van de kunstenaars* Sarto’s technische vaardigheden. Volgens Vasari bezat Sarto alle kwaliteiten van de perfecte schilder, maar miste hij ambitie en goddelijk vuur. Sarto blonk uit in fresco’s; voorbeelden zijn in Florence te zien in de Santissima Annunziata en het Chiostro dello Scalzo. Zijn altaarstukken, zoals *Madonna met de harpen* (1517^[2], Uffizi), tonen hoe hij naturalisme met geïdealiseerde schoonheid combineerde. Hij was ook een begaafd tekenaar; veel van zijn tekeningen zijn bewaard gebleven en bieden inzicht in zijn werkwijze. Hoewel zijn tijdgenoten hem bewonderden, nam zijn reputatie in latere eeuwen enigszins af. Tegenwoordig wordt hij erkend als een van de belangrijkste kunstenaars van de Florentijnse renaissance.