Waar Carl Larsson te zien is

Werk van Carl Larsson is in talrijke musea en openbare collecties over de hele wereld te vinden. In Scandinavië kunt u zijn kunst zien in het Aarhus Kunstmuseum in Denemarken, het Amos Andersonin Taidemuseo in Helsinki en het Nasjonalgalleriet in Oslo. Verschillende Zweedse musea bezitten zijn werk, waaronder het Nationalmuseum in Stockholm en het Arkiv för Dekorativ Konst in Lund. Op het Europese vasteland wordt Larssons kunst bewaard in de Graphische Sammlung Albertina in Wenen, het Kunstmuseum Bern en het Musée des Arts Décoratifs in Parijs. In de Verenigde Staten zijn belangrijke instellingen het Art Institute of Chicago, het Metropolitan Museum of Art in New York en ook het Museum of Modern Art in New York. Deze collecties bieden mogelijkheden om een reeks werken van Larsson te bekijken.

Het huis van Carl Larsson was een klein huis met de naam Lilla Hyttnäs in Sundborn, een dorp in Dalarna, Zweden. De vader van Karin schonk het huis in 1888 aan haar en Larsson; samen werkten ze aan het ontwerp, dat invloedrijk werd in de geschiedenis van het Scandinavische design.

Carl Larsson (1853-1919) was een Zweedse schilder die verbonden was met de Arts and Crafts-beweging. Hij is bekend om zijn aquarellen en schilderijen van zijn gezin en huis. Larssons prenten tonen vaak taferelen uit zijn dagelijks leven, zoals zijn vrouw Karin en hun kinderen thuis in ‘Lilla Hyttnäs’ in Sundborn. Deze beelden geven een geïdealiseerd beeld van het Zweedse gezinsleven rond de eeuwwisseling van de 20e eeuw. De schilderijen bieden een blik op de wereld van de kunstenaar en verbeelden het huiselijke leven en de schoonheid van eenvoudige dingen. Veel van zijn werken werden als prenten gereproduceerd en zo toegankelijk voor een groter publiek. Deze prenten werden zeer populair en droegen bij aan de internationale verspreiding van de Zweedse stijl. Ze worden gekenmerkt door heldere kleuren, gedetailleerde interieurs en weergaven van alledaagse bezigheden. Larsson wilde kunst maken die zowel mooi als functioneel was en de waarden van de Arts and Crafts-beweging weerspiegelde.

Het werk van Carl Larsson blijft relevant omdat het inzicht geeft in de Zweedse identiteit en cultuurgeschiedenis. Zijn grote muurschilderingen, zoals de voorstelling van de aankomst van koning Gustaaf Vasa in Stockholm in 1523, zijn te zien in het Nationalmuseum in Stockholm. Deze werken dragen bij aan lopende discussies over nationale identiteit en de invloed van buitenlandse culturen op de Zweedse kunst. Larssons kunst zet aan tot nadenken over hoe de Zweedse cultuur door zowel interne ontwikkelingen als invloeden van buitenaf is gevormd. Het Nationalmuseum, dat na renovatie in de herfst heropende, gebruikt Larssons kunst om bezoekers te laten nadenken over Zweedse cultuur in relatie tot internationale invloeden. Zijn werken bieden een lens om de complexiteit van de Zweedse geschiedenis en haar plaats in de wereld te onderzoeken.

De invloed van Carl Larsson is complex. Je moet rekening houden met de moeilijkheid een werkelijk ‘nationale’ stijl in de Zweedse kunst van de 19e eeuw te onderscheiden. Veel Zweedse en Noorse kunstenaars volgden opleidingen in Denemarken, Duitsland of Frankrijk. Deze internationale uitwisseling maakt het lastig een zuiver Zweedse artistieke lijn vast te stellen. Het Nationalmuseum in Stockholm ziet het als zijn taak Zweeds industrieel ontwerp naast beeldende kunst te presenteren. Een van Larssons grote muurschilderingen in de hoofdtrap, begonnen in de jaren 1890, toont koning Gustaaf Vasa die in 1523 in Stockholm aankomt. Aan weerszijden staan Larssons voorstellingen van belangrijke Zweedse kunstenaars, zoals Nicodemus Tessin de Jongere, die de rococo-architectuur van continentaal Europa naar zijn vaderland bracht. F.B. Housser wees in zijn geschiedenis van de Group of Seven op overeenkomsten tussen de Scandinavische inheemse schilderschool en de Canadese groep. Housser bagatelliseerde echter elke directe afhankelijkheid van de Canadezen van Scandinavische kunstenaars. Hij beweerde dat de Canadezen zich ontdeden van ‘uit het buitenland voortgebrachte technieken’ en zich in plaats daarvan op het eigen landschap richtten. Housser erkende dat ook Scandinaviërs inspiratie uit het noorden haalden. Hij hield vol dat de Canadezen nauwelijks Scandinavische werken hadden gezien.

Het is moeilijk één beroemdste werk van Carl Larsson aan te wijzen; hij is vooral bekend om zijn idyllische schilderijen van het gezinsleven. Deze vaak in aquarel uitgevoerde werken tonen zijn vrouw Karin en hun kinderen in en rond hun huis Lilla Hyttnäs in Sundborn, Zweden. Ze geven een warme, uitnodigende kijk op het huiselijk leven. Larssons beelden werden breed populair door reproducties in tijdschriften en boeken en maakten hem tot een van de geliefdste Zweedse kunstenaars. Zijn stijl kenmerkt zich door heldere kleuren, aandacht voor alledaagse momenten en een decoratieve compositie. Hoewel zijn werken niet monumentaal van formaat zijn, hadden ze grote culturele invloed en vormden ze het beeld van het Zweedse gezinsleven en design. Hij maakte ook grootschalige opdrachten, zoals muurschilderingen voor scholen en musea, waaronder Midvinterblot (Midwinteroffer), nu in het Zweeds Nationaal Museum.

De artistieke verwantschappen van Carl Larsson zijn complex. Hoewel hij niet rechtstreeks met de Britse Arts and Crafts-beweging werd geassocieerd, bestaan er wel verbanden. De Arts and Crafts-beweging ontwikkelde zich in de laatste decennia van de 19e eeuw en werd geïnspireerd door figuren als John Ruskin en William Morris. Zij bekritiseerden het industriële kapitalisme omdat het volgens hen arbeiders vervreemdde. Ze pleitten voor kunst die door het volk en voor het volk werd gemaakt, als vreugde voor maker en gebruiker. De beweging stimuleerde functionele voorwerpen met hoge esthetische waarde voor een breed publiek. De stijl was gebaseerd op natuurlijke vormen, vaak met herhaalde bloem- of geometrische patronen. William Morris richtte ter bevordering van deze idealen Morris, Marshall, Faulkner, and Company op, dat behang, textiel, meubels en andere artikelen produceerde. De nadruk van Arts and Crafts op handgemaakte producten in plaats van massaproducten had grote invloed. De beweging inspireerde veel kunstenaars en architecten aan het einde van de 19e en het begin van de 20e eeuw, ook al was Larsson zelf geen lid.

Carl Larsson wordt geassocieerd met de Arts and Crafts-beweging, die aan het einde van de 19e eeuw in Engeland ontstond. De beweging omvatte architecten en ontwerpers die het Victoriaanse commercialisme afwezen. Geïnspireerd door William Morris geloofden zij dat kunst en ambacht het leven van mensen konden verbeteren. Voorstanders van Arts and Crafts pleitten voor kunst die door het volk en voor het volk werd gemaakt, als vreugde voor maker en gebruiker. Deze overtuiging waardeerde hoogwaardig vakmanschap en eerlijke arbeid. De beweging stimuleerde functionele voorwerpen met esthetische waarde voor een breed publiek. De stijl ontleende vormen aan de natuur en gebruikte vaak herhaalde bloem- of geometrische patronen. Morris, een centrale figuur, richtte Morris, Marshall, Faulkner, and Company op, een decoratiebedrijf gebaseerd op de principes van Arts and Crafts. Het bedrijf maakte behang, textiel, tegels, meubels, boeken, tapijten, glas-in-lood en aardewerk. De brede benadering van interieurontwerp door de beweging beïnvloedde veel kunstenaars en architecten aan het einde van de 19e en het begin van de 20e eeuw.