Dirck van Baburen

Plan je bezoek om werk van Dirck van Baburen te zien →

• Waar staat Dirck van Baburen om bekend?+

  Dirck van Baburen staat bekend om zijn schilderijen in caravaggistische stijl, die hij na zijn aankomst in Rome rond 1612^[1] maakte. Hij kreeg opdrachten van markies Vincenzo Giustiniani en kardinaal Scipione Borghese en droeg drie grote doeken bij aan de Pietàkapel in San Pietro in Montorio.
• Wat is het beroemdste werk van Dirck van Baburen?+

  Het is moeilijk met zekerheid één ‘beroemdste werk’ van Dirck van Baburen aan te wijzen. Hij maakte verschillende bekende historiestukken en genrestukken. Hij behoorde tot de Utrechtse School en schilderde in een door Caravaggio beïnvloede stijl. Zijn schilderijen omvatten religieuze onderwerpen, zoals *Christus en de overspelige vrouw*, en mythologische taferelen, waaronder verscheidene versies van *Apollo en Daphne*. Ook maakte hij historiestukken, zoals *De zelfbeheersing van Scipio*. Deze werken bevinden zich in belangrijke museumcollecties, waaronder het Louvre in Parijs, het Musée Condé in Chantilly, het Poesjkinmuseum in Moskou en het Metropolitan Museum of Art in New York.
• Tot welke stijl of stroming behoorde Dirck van Baburen?+

  Dirck van Baburen wordt geassocieerd met de Utrechtse caravaggisten, een groep Nederlandse kunstenaars die aan het begin van de 17e eeuw in Utrecht actief was. Waarschijnlijk werd hij opgeleid door Paulus Moreelse, die eerder met het caravaggisme in aanraking was gekomen. Rond 1612^[1] ging Baburen naar Rome, waar hij in de stijl van Caravaggio begon te schilderen. In Rome woonde hij samen met David de Haen en leerde hij Bartolomeo Manfredi kennen, een naaste navolger van Caravaggio. Tot Baburens Romeinse opdrachtgevers behoorden markies Vincenzo Giustiniani en kardinaal Scipione Borghese. Samen met De Haen kreeg hij de opdracht om de Pietàkapel in de Spaanse kerk San Pietro in Montorio te decoreren (1617). Baburen bleef tot 1622 in Rome en keerde daarna terug naar Utrecht. Daar werd hij, naast Hendrick Terbrugghen, Gerrit van Honthorst en Jan van Bijlert, een van de belangrijkste Utrechtse caravaggisten. De groep bracht de caravaggistische stijl naar Holland, met uitgesproken clair-obscur, halffiguren, donkere achtergronden en afbeeldingen van muzikanten en gokkers.
• Welke technieken of materialen gebruikte Dirck van Baburen?+

  De schildertechniek van Dirck van Baburen gebruikte werkwijzen die typerend waren voor het begin van de 17e eeuw. Net als andere barokschilders zal hij zijn palet met een beperkt aantal tinten hebben gevuld en die alleen hebben gebruikt voor het deel dat hij in die werkfase wilde voltooien. Schilderijen uit die periode tonen het gebruik van lijnolie en soms walnootolie voor delicate tinten. Hars-olievernis had de voorkeur, omdat men die geschikter vond voor het strengere noordelijke klimaat. Tot de gebruikte pigmenten behoorden mineralen, zoals het op koper gebaseerde kopergroen en het kwiksulfide vermiljoen. Deze materialen waren gewoon verkrijgbaar bij apothekers en gespecialiseerde handelaren. De meeste schilders hielden zich bezig met het voorbereiden en verwerken van pigmenten, niet met de vervaardiging ervan.
• Waar stond Dirck van Baburen om bekend?+

  Dirck van Baburen (ca. 1595^[1]-1624^[1]) was een Nederlandse schilder, bekend om zijn betrokkenheid bij de Utrechtse caravaggisten. Hij werd in Utrecht opgeleid door Paulus Moreelse, die eerder in Rome met werk van Caravaggio had kennisgemaakt. Rond 1612^[1] reisde Baburen naar Rome, waar hij in caravaggistische stijl schilderde. Hij woonde samen met David de Haen nabij de kerk Santa Maria del Popolo, waar Caravaggio's werken in de Cerasi-kapel konden worden bestudeerd. Zijn kennismaking met Bartolomeo Manfredi, een naaste navolger van Caravaggio, beïnvloedde zijn artistieke ontwikkeling verder. In Rome verwierf Baburen steun van markies Vincenzo Giustiniani, voor wie hij Christus wast de voeten van de apostelen (1615) schilderde, en van kardinaal Scipione Borghese, die De gevangenneming van Christus (1615) opdroeg. Samen met De Haen droeg hij bij aan de decoratie van de Pietàkapel in San Pietro in Montorio (1617) met Christus op de Olijfberg, De kruisweg en De graflegging. Toen hij in 1622 naar Utrecht terugkeerde, richtte Baburen zich meer op genrestukken, zoals De koppelaarster (1622), waarin hij het thema prostitutie met caravaggistische elementen vernieuwde. In 1622 maakte hij samen met Hendrick Terbrugghen een reeks keizerportretten voor prins Frederik Hendrik van Oranje.
• Wanneer leefde en werkte Dirck van Baburen?+

  Dirck van Baburen was een schilder uit de Nederlandse Gouden Eeuw. Hij werd rond 1595^[1] geboren in Wijk bij Duurstede, bij Utrecht. Hij stierf jong, in 1624^[1] in Utrecht. Mogelijk was Baburen een leerling van Paulus Moreelse. Rond 1611^[1] staat hij vermeld bij het Utrechtse Sint-Lucasgilde. Tussen 1612 en 1615 reisde hij naar Rome. Daar ging hij om met andere Nederlandse en Vlaamse schilders, die bekendstonden als de Bentvueghels. Deze kunstenaars gaven elkaar bijnamen; die van Baburen was ‘Biervlieg’. In Rome maakte hij kennis met het werk van Caravaggio en diens navolgers. Hij werkte samen met andere Noord-Europese schilders, zoals David de Haen en de Vlaming Jan van Bylert. Baburen keerde uiterlijk in 1620 terug naar Utrecht en werd een leidende figuur onder de Utrechtse caravaggisten, die Caravaggio’s stijl overnamen. Hij kreeg opdrachten voor historiestukken en werkte met andere kunstenaars samen aan decoratieprogramma’s, onder wie Dirck Jaspersz van Baburen. Zijn loopbaan was kort, maar hij beïnvloedde andere Utrechtse schilders, zoals Hendrick ter Brugghen en Gerard van Honthorst.
• Waar kan ik het werk van Dirck van Baburen zien?+

  Schilderijen van Dirck van Baburen zijn in talrijke collecties te vinden. In het Verenigd Koninkrijk hangt werk van hem in de National Gallery en de Dulwich College Picture Gallery, beide in Londen, en in Hovingham Hall in Yorkshire. Elders in Europa bevinden schilderijen van Baburen zich in de Staatliche Kunstsammlungen in Dresden, de National Gallery of Ireland in Dublin, het Hermitage Museum in Leningrad en het Prado in Madrid. In de Verenigde Staten kun je zijn werk bekijken in het Detroit Institute of Arts, het Wadsworth Atheneum in Hartford en het Nelson Gallery-Atkins Museum in Kansas City. Dit zijn slechts enkele van de plaatsen waar het publiek Baburens kunst kan zien.
• Waar kwam Dirck van Baburen vandaan?+

  Dirck Jaspersz. van Baburen werd rond 1595^[1] geboren in Wijk bij Duurstede, bij Utrecht. Zijn geboortejaar is afgeleid uit documenten die zijn leeftijd bij overlijden vermelden. In 1611^[1] stond Baburen geregistreerd als leerling van Paulus Moreelse bij het Utrechtse Sint-Lucasgilde. Utrecht was toen een centrum van artistieke uitwisseling tussen de Republiek en Italië. Rond 1612 reisde Baburen naar Rome. Daar ging hij om met Nederlandse en Vlaamse schilders, onder wie David de Haen en Jan van Bylert. Ook kwam hij in contact met kunstenaars uit de kring van Bartolomeo Manfredi, die een belangrijke invloed op zijn stijl had. Baburen kreeg opdrachten van Vincenzo Giustiniani, bankier en verzamelaar; daaronder viel een altaarstuk voor de kapel in Giustinianis Romeinse paleis. Voor hem schilderde Baburen ook klassieke en allegorische onderwerpen. Zijn verblijf in Rome was belangrijk voor de ontwikkeling van zijn stijl, vooral zijn dramatische belichting en naturalistische figuren. Uiterlijk in 1620 keerde hij terug naar Utrecht, waar hij tot zijn dood in 1624^[1] religieuze scènes en genrestukken bleef schilderen.
• Wie werd door Dirck van Baburen beïnvloed?+

  De artistieke ontwikkeling van Dirck van Baburen verliep in twee fasen: eerst in Rome, daarna in Utrecht. Tijdens zijn verblijf in Rome rond 1612^[1] nam Baburen de stijl van Caravaggio en zijn kring over. Hij deelde een woning met David de Haen en leerde Bartolomeo Manfredi kennen, een naaste navolger van Caravaggio. Baburen kreeg opdrachten van Marchese Vincenzo Giustiniani en kardinaal Scipione Borghese. Rond 1617 gaf Pietro Cussida Baburen en De Haen de opdracht een kapel in San Pietro in Montorio te decoreren. Na 1622 keerde Baburen terug naar Utrecht, waar hij, Hendrick ter Brugghen en Gerard van Honthorst de belangrijkste Utrechtse caravaggisten werden. Zij schilderden halffiguren tegen donkere achtergronden, met sterke licht-donkercontrasten. Baburens schilderijen beïnvloedden Johannes Vermeer, die De koppelaarster op de achtergrond van enkele van zijn werken opnam.
• Wie beïnvloedde Dirck van Baburen?+

  Dirck van Baburen werd in Utrecht opgeleid door Paulus Moreelse. Moreelse had in de jaren 1590 Rome bezocht, toen Caravaggio daar actief was; mogelijk maakte Baburen zo voor het eerst kennis met het caravaggisme. Baburen ging rond 1612^[1] naar Rome. Daar woonde hij samen met David de Haen nabij Santa Maria del Popolo, waar Caravaggio's werken bestudeerd konden worden. Baburen leerde ook Bartolomeo Manfredi kennen, een naaste navolger van Caravaggio. In Rome verwierf Baburen steun van markies Vincenzo Giustiniani, voor wie hij *Christus wast de voeten van de apostelen* (1615) schilderde, en van kardinaal Scipione Borghese, die *De gevangenneming van Christus* (1615) opdroeg. Samen met De Haen kreeg hij van de familie Cussida de opdracht om de Pietàkapel in San Pietro in Montorio (1617) te decoreren; hij droeg *Christus op de Olijfberg*, *De kruisweg* en *De graflegging* bij. Ook het werk van Jusepe de Ribera beïnvloedde hem. Beide kunstenaars woonden tussen 1612 en 1616 in Rome, werkten korte tijd in Parma en genoten de steun van Pietro Cussida en Vincenzo Giustiniani. Giustiniani bracht de stijlen van Ribera en Baburen rond 1620 in een brief met elkaar in verband.
• Wie was Dirck van Baburen?+

  Dirck van Baburen (ca. 1595^[1]–1624^[1]) was een Nederlandse schilder die vermoedelijk in Utrecht werd geboren. Hij volgde een opleiding bij Paulus Moreelse, een van de oprichters van het Utrechtse schildersgilde. Rond 1612^[1] reisde Baburen naar Rome, waar hij in caravaggistische stijl begon te schilderen. Mogelijk maakte hij al in Moreelses atelier kennis met het caravaggisme, aangezien Moreelse in de jaren 1590 Rome had bezocht. In Rome woonde Baburen samen met David de Haen bij de kerk Santa Maria del Popolo; Caravaggio’s werken in de Cerasi-kapel waren daar te bestuderen. Baburen leerde ook Caravaggio’s navolger Bartolomeo Manfredi kennen. Tot zijn opdrachtgevers in Rome behoorde Marchese Vincenzo Giustiniani, voor wie hij Christus wast de voeten van de apostelen (1615) schilderde, en kardinaal Scipione Borghese, die De gevangenneming van Christus (1615) bestelde. Samen met De Haen versierde hij in 1617 voor de familie Cussida de Pietà-kapel in de Spaanse kerk San Pietro in Montorio, met onder meer Christus op de Olijfberg, De kruisweg en De graflegging. In 1622 keerde Baburen terug naar Utrecht en verruilde hij, net als andere Utrechtse caravaggisten, religieuze onderwerpen voor genrestukken. Zijn bekendste werk, De koppelaarster (1622), toont een prostitutiescène. In 1622 schilderde hij samen met Hendrick Terbrugghen een reeks keizerportretten voor prins Frederik Hendrik van Oranje. Hij stierf in 1624; ongeveer 20 werken worden aan hem toegeschreven.
• Waarom zijn de werken van Dirck van Baburen vandaag belangrijk?+

  Dirck van Baburen (ca. 1595^[1]-1624^[1]) was een Nederlandse schilder en een van de belangrijkste vertegenwoordigers van de Utrechtse caravaggisten. Deze kunstenaars waren sterk beïnvloed door de Italiaanse schilder Caravaggio. Baburen bracht samen met Hendrick ter Brugghen en Gerrit van Honthorst het caravaggisme vanuit Italië naar Nederland; deze stroming beïnvloedde latere Nederlandse meesters zoals Rembrandt van Rijn. Caravaggio's invloed is te zien in het gebruik van dramatische lichteffecten en realistische weergaven door de Nederlandse kunstenaars. De belangstelling voor Caravaggio nam gedurende een groot deel van de achttiende en de eerste helft van de negentiende eeuw af, maar herleefde met de opkomst van de moderne kunst in de twintigste eeuw. Die hernieuwde waardering gold ook voor de Utrechtse caravaggisten, onder wie Baburen. De dubbelzinnigheden en tegenstellingen in Caravaggio's schilderijen, en niet alleen zijn realistische stijl, hebben de moderne kunst beïnvloed en spreken nog altijd aan.