Carel Fabritius

• Hagar and the Angel

  Leiden Collection

  New York City, Verenigde Staten

  1 werken

  Museumgegevens
• 

  Musée Granet

  Aix-en-Provence, Frankrijk

  1 werken

  di–zo 10:00–18:00, gesloten maandagen · 14 € volwassenen

  MuseumgegevensKaart

Plan je bezoek om werk van Carel Fabritius te zien →

• Waar staat Carel Fabritius om bekend?+

  Carel Fabritius geldt als een van Rembrandts meest briljante leerlingen. Hij staat ook bekend om zijn omkering van de lichtschildertechniek van zijn leermeester.
• Wat is het beroemdste werk van Carel Fabritius?+

  Carel Fabritius, een Nederlandse kunstenaar geboren in 1622^[3], staat bekend om zijn vernieuwende schilderaanpak, met name het gebruik van lichte achtergronden, in contrast met de stijl van zijn leermeester Rembrandt. Hoewel zijn loopbaan door zijn dood in 1654^[3] werd afgebroken, zijn verschillende werken bewaard gebleven die inzicht bieden in zijn vaardigheid. Een van zijn bekendste stukken is *Het puttertje* (1654^[3]). Dit kleine olieverfschilderij op paneel toont een puttertje op een groene standaard tegen een lichte achtergrond. Het realisme en de eenvoud maakten het tot een van Fabritius’ populairste werken. Sommigen denken dat het deel uitmaakte van een uithangbord of meubelstuk. Andere opmerkelijke werken zijn *De opwekking van Lazarus* (1643) en *Gezicht op Delft* (1652), mogelijk gemaakt met behulp van een camera obscura. Fabritius’ stijl beïnvloedde latere kunstenaars, onder wie Pieter de Hooch en Johannes Vermeer.
• Wat moet ik weten over de prints van Carel Fabritius?+

  Carel Fabritius (1622^[3]-1654^[3]) was een Nederlandse schilder, leerling van Rembrandt en leraar van Johannes Vermeer. Hij stierf jong bij de Delftse donderslag, en van zijn oeuvre is weinig bewaard gebleven. Bij prenten over Fabritius is het belangrijk onderscheid te maken tussen prenten *van* de kunstenaar en prenten *naar* zijn schilderijen. Men neemt over het algemeen niet aan dat Fabritius zelf prenten maakte. Zijn schilderijen zijn wel als prent gereproduceerd. Zulke reproductieprenten werden vaak in opdracht gemaakt om afbeeldingen en informatie over specifieke werken te verspreiden of om de kunstenaars ervan te promoten. Soms staan deze prenten in spiegelbeeld ten opzichte van het oorspronkelijke schilderij. Verzamelaars uit de zeventiende eeuw legden vaak grote collecties papierkunst aan, met zowel tekeningen als prenten. Rembrandt was een verwoed verzamelaar en prentwinkels maakten deel uit van de kunstmarkt van zijn tijd.
• Tot welke stijl of stroming behoorde Carel Fabritius?+

  Carel Fabritius wordt meestal gerekend tot de Nederlandse Gouden Eeuw en meer specifiek tot de Delftse School. Hij werd geboren in 1622^[3] en werd rond 1641^[3] in Amsterdam leerling van Rembrandt; hij bleef tot ongeveer 1643 in diens atelier. Later verhuisde Fabritius naar Delft, waar hij zich in 1652 aansloot bij het Sint-Lucasgilde. In Delft ontwikkelde hij een stijl die afstand nam van Rembrandts stijl en juist helderdere kleuren en subtiele toonovergangen gebruikte om ruimtelijke diepte te suggereren. Fabritius had bijzonder veel talent om lichteffecten vast te leggen. Tijdgenoten merkten zijn belangstelling voor perspectiefconstructies en illusionisme op. Er zijn weinig werken van Fabritius bekend: ongeveer een dozijn wordt aan hem toegeschreven, en nog minder zijn geauthenticeerd. Daartoe behoren *Het puttertje* (1654^[3]) en *Gezicht op Delft* (1652). In 1654 stierf hij bij een explosie die een groot deel van Delft verwoestte, waaronder zijn atelier. Ondanks zijn korte loopbaan beïnvloedde Fabritius andere kunstenaars, onder wie Pieter de Hooch en Johannes Vermeer.
• Welke technieken of materialen gebruikte Carel Fabritius?+

  De specifieke technieken van Carel Fabritius zijn niet uitgebreid gedocumenteerd, maar op basis van de werkwijzen van zijn tijdgenoten zijn enkele gevolgtrekkingen mogelijk. Schilders uit de barok gebruikten doorgaans een beperkt aantal kleuren op hun palet en planden elke fase van het werk zorgvuldig. Stijlontwikkeling hing samen met techniek; schilders als Rembrandt verlieten gladde oppervlakken en gingen over op meer textuur. Rembrandt werkte met complexe lagen en bouwde schilderijen van achter naar voren op, met subtiele glacislagen en royaal aangebrachte dekkende verf. Tijdgenoot Frans Hals stapte, net als veel schilders van die tijd, over van houten panelen op doek. In de jaren 1620 was doek vanwege de lagere kosten en het gemak van vervoer de voorkeursdrager geworden. Hals gebruikte verschillende kwaliteiten doek en grondeerde zijn dragers meestal met loodwit, maar ook met gronderingen van krijt en lijm. Hij gebruikte een beperkt palet: in de jaren 1620 en 1630^[3] overheersten bruin- en geeltinten, terwijl grijs in latere decennia vaker voorkwam. Hals gebruikte geen zeldzame kleuren zoals lapis lazuli of bladgoud.
• Waar stond Carel Fabritius om bekend?+

  Carel Fabritius (1622^[3]–1654^[3]) was een Nederlandse schilder en in de jaren 1640^[3] leerling van Rembrandt. Later ontwikkelde hij een eigen stijl. Hij experimenteerde met perspectief en lichteffecten en staat bekend om zijn realistische portretten en genrestukken, vaak met figuren in huiselijke interieurs. Door zijn gebruik van licht, schaduw en kleur kregen diepte en volume; dat was ongebruikelijk in de Nederlandse schilderkunst van die tijd. Zijn technieken beïnvloedden latere kunstenaars. Tot zijn bekendste werken behoren The Goldfinch (1654), A View of Delft, with a Musical Instrument Seller’s Stall (1652) en Abraham de Potter (1640). The Goldfinch wordt bewonderd om de levensechte weergave van een kleine vogel. A View of Delft toont zijn vaardigheid in perspectief; Abraham de Potter zijn talent om het karakter van zijn modellen te treffen. Fabritius stierf jong bij de Delftse kruitexplosie van 1654, die veel van zijn werk verwoestte. Door zijn vroege dood bleef weinig werk over, wat hem een enigszins raadselachtige figuur in de Nederlandse schilderkunst van de Gouden Eeuw maakt.
• Wanneer leefde en werkte Carel Fabritius?+

  Carel Fabritius werd in 1622^[3] geboren in Midden-Beemster, Nederland, en stierf in 1654^[3] in Delft. Zijn vader was schoolmeester en amateurschilder. Voordat Fabritius schilder werd, werkte hij als timmerman. Rond 1641^[3] verhuisde hij naar Amsterdam, waar hij Rembrandts atelier binnenkwam en daar tot ongeveer 1643 bleef. In die periode ontstond zijn vroegst bekende schilderij, *Raising of Lazarus* (1643), dat Rembrandts invloed laat zien. Na de dood van zijn vrouw en twee kinderen keerde hij terug naar Midden-Beemster. Zeven jaar later hertrouwde Fabritius en verhuisde hij naar Delft. In 1652 trad hij toe tot het Sint-Lucasgilde. Tragisch genoeg kwam hij in 1654 om bij een explosie in het Delftse arsenaal, die ook een groot deel van de stad en de meeste schilderijen in zijn atelier verwoestte. Tegenwoordig zijn ongeveer twaalf werken bekend; slechts acht kunnen met zekerheid aan hem worden toegeschreven.
• Waar kan ik het werk van Carel Fabritius zien?+

  Schilderijen van Carel Fabritius zijn in verschillende musea te zien, waaronder de Staatliche Museen in Berlijn, het Herzog Anton Ulrich-Museum in Braunschweig en de Gemäldegalerie Alte Meister in Dresden. Andere Europese musea met zijn werk zijn de Scottish National Gallery in Edinburgh, de Galleria degli Uffizi in Florence en het Städel Museum in Frankfurt am Main. Ook zijn schilderijen bevinden zich in het Niedersächsisches Landesmuseum in Hannover, de Walker Art Gallery in Liverpool en de National Gallery in Londen. Verder zijn er de National Portrait Gallery en Tate in Londen, en het Victoria and Albert Museum in Londen. Buiten Europa is zijn kunst te zien in het J. Paul Getty Museum in Los Angeles en het Metropolitan Museum of Art in New York. Andere musea met werk van hem zijn het Museo Thyssen-Bornemisza in Madrid, de Staatliche Graphische Sammlung in München, het Ashmolean Museum in Oxford, het Musée du Louvre in Parijs, het Koninklijk Kabinet van Schilderijen in Den Haag, het Kunsthistorisches Museum in Wenen en de National Gallery of Art in Washington.
• Waar kwam Carel Fabritius vandaan?+

  Carel Fabritius werd in februari 1622^[3] geboren in Middenbeemster, een dorp in de provincie Noord-Holland. Zijn vader, Pieter Carelsz. Fabritius, was schoolmeester en amateurschilder. Carel was de tweede van zijn drie zonen; alle drie werden schilder en ook zijn broers Barent en Johannes waren kunstenaars. Middenbeemster ligt in de Beemsterpolder, een laaggelegen gebied dat in 1612 kort daarvoor was drooggelegd en op een meer was gewonnen. Dit nieuwe, rationeel geplande landschap kan Fabritius’ artistieke gevoeligheid hebben beïnvloed; sommige onderzoekers leggen een verband tussen de heldere, open ruimte van de Beemster en zijn kenmerkende perspectief en compositie. Rond 1641^[3] verhuisde Fabritius naar Amsterdam en werkte hij in Rembrandts atelier. In 1650 verhuisde hij naar Delft en twee jaar later trad hij toe tot het Sint-Lucasgilde. In oktober 1654^[3] kwam hij om bij een explosie die Delft verwoestte; ook zijn atelier en veel van zijn schilderijen gingen verloren.
• Wie werd door Carel Fabritius beïnvloed?+

  Carel Fabritius, die zich rond 1650^[3] in Delft vestigde, had grote invloed op schilders van zijn generatie en de volgende. Pieter de Hooch, Emanuel de Witte en Johannes Vermeer leerden allemaal van Fabritius. Ze werden beïnvloed door zijn weergave van daglicht, zijn begrip van perspectief en zijn vermogen om kleine composities monumentaal te laten lijken. Toen Vermeer stierf, bezat hij minstens drie schilderijen van Fabritius. In een gedicht uit 1668 vergelijkt Arnold Bon Fabritius, die in 1654^[3] omkwam bij een explosie in Delft, met de mythische feniks. Bon schrijft dat Vermeer uit het vuur waarin Fabritius was vergaan opstond en hem navolgde. Het gedicht schetst een opeenvolging in de tijd: de ene grote schilder volgt de andere op en neemt diens nalatenschap over. Het is twijfelachtig of Vermeer lang bij Fabritius studeerde, omdat Fabritius zich pas in oktober 1652 bij het gilde inschreef, veertien maanden voordat Vermeer dat deed.
• Wie beïnvloedde Carel Fabritius?+

  Carel Fabritius zal, net als andere kunstenaars, zijn beïnvloed door de meesters die vóór hem werkten. Volgens de kunsttheorie en literaire theorie bestudeerden leerlingen voorbeelden doorgaans op drie manieren. De eerste was *translatio*, een nauwkeurige kopie voor technische studie. De tweede was *imitatio*, een variant die inzicht in structuur en stijl liet zien. De laatste was *aemulatio*, een versie die het voorbeeld overtrof. Bij dit proces werd uitgegaan van een wedstrijd tussen degene die het voorbeeld bewerkte en de oorspronkelijke kunstenaar. Franciscus Junius adviseerde kunstenaars de beste meesters als gids te nemen. Als de gekozen inspiratiebron herkenbaar was, moest het werk een verbetering zijn; zo werd het zowel een eerbetoon aan het voorbeeld als een blijk van de superioriteit van de kunstenaar. Van Hoogstratens verhandeling is gebaseerd op de wens de eruditie te evenaren van Junius’ boek over kunstenaars uit de klassieke oudheid. Junius’ *Schilderkonst der oude* (1641^[3]) is de voornaamste bron van Van Hoogstraten.
• Wie was Carel Fabritius?+

  Carel Fabritius (1622^[3]–1654^[3]) werd geboren in Middenbeemster, Holland. Zijn vader was schoolmeester en amateurschilder. Voor 1641^[3] werkte Fabritius als timmerman. Rond 1641 verhuisde hij naar Amsterdam, trouwde hij en trad hij toe tot Rembrandts atelier; daar bleef hij tot ongeveer 1643. Na de dood van zijn vrouw en twee kinderen keerde hij terug naar Middenbeemster. In 1650 hertrouwde hij en in 1652 verhuisde hij naar Delft, waar hij lid werd van het Sint-Lucasgilde. In 1654 kwam hij om bij een explosie in het Delftse kruitmagazijn. De ramp verwoestte een groot deel van de stad en de meeste schilderijen in zijn atelier gingen verloren. Tegenwoordig zijn slechts weinig werken bekend; mogelijk acht zijn authentiek. Fabritius schilderde muurschilderingen in het huis van Theodore Vallensis en in de brouwerij van Nicolaes Dichter; die werken bestaan niet meer. Zijn vroegst bekende schilderij, *Raising of Lazarus* (1643), toont Rembrandts invloed. *Portrait of a Man* (1648) geldt mogelijk als zelfportret. Fabritius keerde Rembrandts techniek van licht tegen donker om en schilderde donkere voorwerpen tegen een lichte achtergrond. *The Goldfinch* (1654) was mogelijk onderdeel van een uithangbord of meubelinleg. Hij beïnvloedde Pieter de Hooch en Johannes Vermeer.