Waar Jack Vettriano te zien is

Het is moeilijk werk van Jack Vettriano in openbare collecties te zien. Wel bezitten veel galerieën en musea in het Verenigd Koninkrijk en enkele in Europa en Noord-Amerika schilderijen en prenten van andere kunstenaars. Soms tonen deze instellingen werk van Vettriano in tijdelijke tentoonstellingen. Britse instellingen waar soms schilderijen te zien zijn, zijn bijvoorbeeld de National Gallery en de Tate Gallery in Londen, de National Gallery of Scotland en de Scottish National Gallery of Modern Art in Edinburgh, het Fitzwilliam Museum in Cambridge, de Leeds City Art Gallery en de Glasgow Art Gallery and Museum. Andere musea zijn het Victoria and Albert Museum in Londen en de National Museums of Scotland in Edinburgh. Buiten het Verenigd Koninkrijk zijn er onder meer het Metropolitan Museum of Art in New York, het Los Angeles County Museum of Art, het Minneapolis Institute of Arts, het Royal Ontario Museum in Toronto en het Musée d'Art et d'Histoire in Genève.

Werk van Jack Vettriano is te zien in Kirkcaldy Galleries^[1], The Fleming Collection en http://www.wikidata.org/.well-known/genid/8ee4e0923bc3680b82cbcf3e117746f1.

Prenten van Jack Vettriano worden vaak in beperkte oplagen gemaakt, zoals gebruikelijk is bij prentmakers. De keuze om een oplage te beperken ligt meestal bij de kunstenaar en is geen technische beperking van het drukproces zelf. Een houtblok kan bijvoorbeeld een groot aantal afdrukken opleveren als het goed wordt onderhouden; de houtgravure van Newcastle door Thomas Bewick werd 900.000 keer gedrukt. Elke prent uit een beperkte oplage is doorgaans genummerd en gesigneerd. Het oplagenummer staat linksonder in de marge als breuk: het nummer van de prent boven de totale oplage. De titel staat in het midden en de handtekening van de kunstenaar rechts. Deze gegevens worden altijd met potlood geschreven. Naast genummerde oplagen kunnen kunstenaars ook kunstenaarsproeven (A/P), proefdrukken (T/P), varianten (V2, V3) of variabele oplagen (V/E) maken; elk duidt een specifieke variant of bestemming aan. Deze conventies vallen onder de Trade Descriptions Act 1968, die waarheidsgetrouwe omschrijvingen van prenten vereist.

Jack Vettriano is een Schotse kunstenaar wiens schilderijen vaak verhalende taferelen tonen. Hij heeft aanzienlijk commercieel succes behaald, hoewel de kritische waardering voor zijn werk verdeeld is. Vettriano werd geboren in 1951 en werkte aanvankelijk als mijningenieur. In de jaren 1970 begon hij als hobby te schilderen en hij is grotendeels autodidact. Zijn doorbraak kwam in 1988, toen twee van zijn schilderijen op de Royal Scottish Academy werden getoond. Ze werden op de eerste dag verkocht. Zijn stijl is toegankelijk en romantisch van aard. In veel schilderijen komen figuren in avondkleding voor. Critici wijzen vaak op de verwantschap van zijn schilderijen met populaire fictie en film. The Singing Butler (1992) is waarschijnlijk zijn bekendste werk en werd een bestverkochte prent. Zijn populariteit is onmiskenbaar: zijn tentoonstellingen trekken veel bezoekers en zijn prenten worden veel verzameld. Dat maakt hem een interessante casus voor hedendaagse kunst en roept vragen op over de relatie tussen artistieke waarde en commercieel succes. Sommigen doen zijn werk af als sentimenteel, terwijl anderen zijn vermogen waarderen om een groot publiek aan te spreken.

Jack Vettriano (1951–2025) was een Schotse schilder. Hij was autodidact; zijn populaire werken, zoals The Singing Butler, werden bestverkochte prenten.

Jack Vettriano is een Schotse schilder die bekendstaat om zijn figuratieve taferelen. Hij schildert vooral met olieverf en zijn werken hebben vaak een kenmerkende, licht korrelige textuur. Dat kan komen door zijn techniek van het aanbrengen van verflagen of door de materialen die hij gebruikt. In zijn vroege werk maakte Vettriano aquarellen en tekeningen, maar hij is vooral bekend om zijn olieverfschilderijen. Hij is autodidact en ontwikkelde zijn werkwijze door oefening en experiment. Zijn schilderijen hebben vaak een verhalend karakter; met licht en schaduw schept hij sfeer. De composities tonen vaak figuren in interieurs en buitenruimtes. Hoewel zijn technische vaardigheden soms ter discussie zijn gesteld, staat zijn commerciële succes buiten kijf. Zijn prenten en originelen worden veel verzameld. Zijn toegankelijke stijl en onderwerpen spreken een breed publiek aan. Hij blijft schilderen vanuit zijn ateliers in Schotland en Nice.

Jack Vettriano is open over de kunstenaars die hij bewondert. In een interview met *The Scotsman* uit 2004 noemde hij Caravaggio, Degas en Monet. Ook wees hij op de invloed van film noir op zijn esthetiek. Critici hebben andere mogelijke invloeden opgemerkt. Sommigen zien overeenkomsten met schilderijen van Edward Hopper, met een vergelijkbaar gebruik van licht en schaduw om sfeer te scheppen. Anderen vergelijken zijn werk met dat van de Glasgow Boys, een groep Schotse schilders uit het einde van de 19e eeuw die realisme en voorstellingen van het dagelijks leven voorstonden. Vettriano's eigen uitspraken geven echter een directer inzicht in zijn artistieke ontwikkeling. Hij sprak ook zijn bewondering uit voor Francis Bacon. Externe invloeden zijn herkenbaar, maar zijn stijl blijft onderscheidend. Zijn schilderijen bevatten vaak verhalende taferelen met nadruk op stemming en sfeer, elementen die zijn persoonlijke visie weerspiegelen.

Jack Vettriano is vooral bekend om zijn schilderij *The Singing Butler*. Hij schilderde het in 1992; het is een van zijn herkenbaarste beelden. Het toont een paar dat op het strand danst, omringd door bedienden met paraplu's. De scène roept een romantische, maar enigszins melancholische sfeer op. Vettriano's gebruik van licht en schaduw versterkt het dramatische effect. De figuren zijn silhouetten tegen een heldere, bewolkte hemel en vormen zo een sterk visueel contrast. Door prenten en posters werd *The Singing Butler* zeer populair en een commercieel succes. Deze brede reproductie maakte Vettriano's naam bekend bij het grote publiek, maar leverde hem niet noodzakelijk waardering van kunstcritici op. Het origineel werd in 2004 op een veiling voor een aanzienlijk bedrag verkocht, wat bevestigde dat het een waardevol en gewild kunstwerk was. De toegankelijkheid en het verhalende karakter dragen bij aan de blijvende aantrekkingskracht.