Beatriz González

Beatriz González staat bekend om haar verbeelding van ‘de vreugde van het onderontwikkelde’. Ze schilderde op goedkope meubels, eigende zich tabloidfoto’s toe en plaatste reproducties van renaissancemeesterwerken in huiselijke omgevingen.

Het is moeilijk één werk aan te wijzen als het beroemdste van Beatriz González, maar *Auras anónimas* (Anonieme aura’s) behoort zeker tot haar bekendste werken. Dit project, begonnen in 2007, omvatte een samenwerking tussen González en een team assistenten om beelden te reproduceren van mannen die de doden dragen. Die beelden waren gebaseerd op persfoto’s uit de jaren van politiek geweld in Colombia. De reproducties werden eerst geschilderd op vooraf gemaakte nissen in een columbarium, een ruimte voor de as van overledenen. González veranderde deze plek van rouw in een plaats voor collectieve herinnering. Ze wilde de anonieme slachtoffers van geweld zichtbaar maken, hun lijden erkennen en hun nagedachtenis eren. In haar bredere oeuvre verwerkt González vaak populaire beeldtaal en verwijzingen naar de Colombiaanse geschiedenis en cultuur. Haar kunst behandelt geweld, herinnering en sociaal onrecht. Ze eigent zich mediabeelden toe en plaatst ze in een nieuwe context, waardoor werken ontstaan die visueel krachtig en politiek geladen zijn.

Beatriz González wordt met verschillende kunststromingen in verband gebracht, al laat haar werk zich niet gemakkelijk indelen. Ze behandelt vaak sociale en politieke kwesties die specifiek zijn voor Colombia en past zo binnen een Latijns-Amerikaanse traditie van maatschappelijk betrokken kunst. Sommige onderzoekers verbinden haar praktijk met het Mexicanness, een intellectuele en esthetische beweging na de Mexicaanse Revolutie. Deze beweging probeerde het erfgoed van Mexico te definiëren en de inheemse cultuur te onderscheiden van Europese en Amerikaanse invloeden. Net als kunstenaars die met Mexicanness worden geassocieerd, kiest González bewust voor een ongekunstelde schilderstijl die een primitiviteit benadrukt die met haar nationale identiteit wordt verbonden. Haar kunst vertoont overeenkomsten met de neoprimitieve beeldtaal van Russische kunstenaars zoals Natalia Goncharova, die inspiratie putte uit inheemse Russische volkskunst. González houdt zich niet strikt aan één stroming, maar haar werk weerspiegelt aandacht voor nationale identiteit, maatschappijkritiek en vereenvoudigde vormen.

Kunstenaars maken belangrijke keuzes over materialen en technieken, vaak los van de beperkingen die het materiaal zelf oplegt. Het is belangrijk te begrijpen welke technieken en werkwijzen kunstenaars gebruiken en hoe de eigenschappen van materiaal en techniek samenhangen met hun esthetische keuzes. In het werk van Beatriz González spelen object, ruimte, tijd en kleur een rol. Ze maakt vaak de voorwerpen die in haar werk voorkomen. Die verschijnen in verschillende vormen op het doek: soms als een natuurgetrouwe tekening, soms als het voorwerp zelf. González probeert de werkelijkheid op dubbelzinnige wijze te behandelen en te manipuleren, zodat de grens tussen het afgebeelde voorwerp en het echte voorwerp moeilijk te bepalen is. Dat schept een tastbaar gevoel. Ruimte vormt een bedding voor de andere elementen. González wil dat ruimte en elementen hun identiteit in een voortdurende dialoog uitdrukken, in een tweedimensionale/driedimensionale verhouding. Kleur behandelt ze ingetogen. Alleen het voorwerp probeert ze volkomen kleurecht weer te geven. Grijstinten, met hun gradaties en transparanties, spelen op het hele schilderoppervlak een belangrijke rol. Tijd komt tot uiting in de aftakeling van het onderwerp. De gebruikte beelden zijn versteend, volumineus en statisch. Beweging wordt weergegeven door de opeenvolging van beelden binnen een afgebakende ruimte.

Julio González (1876-1942^[1]) was een Spaanse beeldhouwer en schilder, vooral bekend om zijn pionierswerk met sculpturen van gelast ijzer. In het begin van de 20e eeuw verhuisde hij naar Parijs, waar hij bevriend raakte met Pablo Picasso en Constantin Brâncuși. González leerde aanvankelijk traditionele metaalbewerkingstechnieken van zijn vader, een goudsmid. Hij keerde zich echter af van traditionele beeldhouwkunst om de mogelijkheden van ijzer als materiaal te verkennen. Hij begon met lassen en smeden abstracte, opengewerkte sculpturen te maken. Die hadden vaak een poëtische kwaliteit en riepen met eenvoudige, elegante lijnen menselijke vormen of natuurelementen op. Zijn werk beïnvloedde veel kunstenaars; hij geldt als een sleutelfiguur in de ontwikkeling van de moderne beeldhouwkunst. Zijn onderzoek naar ruimte en vorm en zijn vernieuwende materiaalgebruik hielpen de mogelijkheden van de beeldhouwkunst in de 20e eeuw opnieuw te definiëren. Ook werkte hij bij verschillende projecten samen met Picasso en maakte hij ijzeren sculpturen naar diens ontwerpen.

Werk van Beatriz González is op verschillende plaatsen te zien. Het is opgenomen in de Latin American Collection van The Solomon R. Guggenheim Museum. Het museum organiseerde tentoonstellingen die doorreisden naar onder meer de Honolulu Academy of Fine Arts, Haus am Lützow Platz in Berlijn, de National Gallery of Canada in Ottawa, het John and Mable Ringling Museum in Sarasota en het Museo Nacional de Bellas Artes in Buenos Aires. Werk van González was ook te zien in het Andrew D. White Museum van Cornell University in Ithaca, New York, het Dallas Museum of Fine Arts, het Krannert Art Museum van de University of Illinois in Champaign en het Decordova Museum in Lincoln, Massachusetts. Deze tentoonstellingen bieden gelegenheid haar schilderijen en andere werken te bekijken.

De invloed van Beatriz González is zichtbaar in het werk van talrijke kunstenaars in Latijns-Amerika, al noemen de beschikbare bronnen niet altijd specifieke personen. Een voorbeeld is de Cubaanse kunstenaar Ratl Martinez. Halverwege de jaren 1960 verschoof Martinez van abstract expressionisme naar popart; daardoor werd hij invloedrijk in Cuba en heel Latijns-Amerika. Ook de Nicaraguaanse schilder Armando Morales laat de invloed van González zien. In 1959 ontving Morales de Ernst Wolf Prize op de São Paulo Bienal in Brazilië. Zijn beeldtaal werd beïnvloed door Robert Motherwell, Antoni Tapies en Serge Poliakoff. Morales’ schilderij *Guerrillo muerto I* (1958) toont de invloed van Motherwells serie ‘Spanish Elegy’. De modernistische groep Los Once, die in 1953 in Cuba ontstond, vertoont eveneens deze invloed. De groep verzette zich tegen de dictatuur van Batista en wilde de Cubaanse kunst internationaler maken. Schilderijen van Martinez, Llinds en anderen uit deze groep verwezen naar het Amerikaanse abstract expressionisme.

Beatriz González werd door uiteenlopende artistieke invloeden gevormd. In de jaren 1940 bestudeerde ze het werk van Henri Matisse en volgde ze dat nauwgezet. Toch werd ze vroeg in haar loopbaan sterker geraakt door analytisch-kubistische tekeningen. In 1950-51 beschouwde González Pollock, de Kooning en Rothko van de New York School als haar mentoren. In 1951 zag ze Arshile Gorky’s tentoonstelling in het Whitney; die maakte grote indruk op haar. De sprong die Gorky maakte, sprak haar aan, omdat ze zich tot Kandinsky aangetrokken voelde. In die periode zag ze ook veel werk van Pollock uit de jaren 1940 en zijn latere schilderijen met webachtige emailverf. Aan het eind van de jaren 1950 en begin jaren 1960 raakten Louis’ Veils en Unfurleds en Nolands doelen en punthaken haar en intrigeerden die haar. Ze had Mountains and Sea al gemaakt toen ze die schilderijen voor het eerst zag.

Julio González was een beeldhouwer, geboren in Barcelona op 21 september 1876. Hij begon in de metaalwerkplaats van zijn vader te werken, samen met zijn oudere broer Joan. ’s Avonds volgden ze allebei lessen aan de Escuela de Bellas Artes. González exposeerde metaalwerk op de Exposition de bellas artes e industrias artisticas in Barcelona in 1892, 1896 en 1898; ook nam hij in 1893 deel aan de World's Columbian Exposition in Chicago. Rond 1897 kwam hij vaak in Els Quatre Gats, een café in Barcelona waar hij Pablo Picasso ontmoette. In 1900 verhuisde González naar Parijs, waar hij contact had met Pablo Gargallo, Juan Gris, Manolo Hugue, Max Jacob en Jaime Sabartés. In 1900 maakte hij zijn eerste reliëfwerk in metaal. Hij exposeerde met de Société Nationale des Beaux-Arts in 1903 en 1909 en herhaaldelijk in het begin van de jaren 1920. González nam in 1907 en af en toe daarna deel aan de Salon des Indépendants. Zijn eerste solotentoonstelling, met schilderijen, beeldhouwwerken, tekeningen, sieraden en objets d'art, vond in 1922 plaats in Galerie Povolozky in Parijs.

Beatriz González is belangrijk vanwege haar aandacht voor nationaal trauma en herinnering in Colombia. Ze werd in 1938^[1] geboren en onderzocht aanvankelijk de esthetiek van de popart, maar verlegde in de jaren 1970 haar aandacht. Ze begon politiek geweld en sociale kwesties te behandelen, vooral de gevolgen van de aanhoudende conflicten in Colombia. González staat bekend om het toe-eigenen van beelden uit kranten en de populaire cultuur. Ze geeft die beelden een nieuwe betekenis in een directe stijl met veel emotionele zeggingskracht. Met eenvoudige materialen en technieken, zoals zeefdruk en schilderen op metalen bedden, maakt ze haar werk toegankelijk voor een breed publiek. Haar kunst fungeert als rouw en herinnering en levert kritische commentaar op de menselijke tol van conflicten. Ook onderzoekt haar werk de raakvlakken tussen kunst en het dagelijks leven. Ze verwerkt vaak meubels en huiselijke voorwerpen in haar installaties en vervaagt zo de grenzen tussen museum en woning. Deze aanpak nodigt kijkers uit na te denken over de manier waarop geweld het dagelijks bestaan doordringt. Haar praktijk biedt een ruimte voor collectieve bezinning en verwerking in een verdeelde samenleving.

Beatriz González werd geboren in 1938^[1].